Από τον συγγραφέα στον αναγνώστη: Η πορεία προς την ανανέωση της θεωρίας της λογοτεχνίας στα τέλη της δεκαετίας του 1960.

Description
Από τον συγγραφέα στον αναγνώστη: Η πορεία προς την ανανέωση της θεωρίας της λογοτεχνίας στα τέλη της δεκαετίας του 1960.

Please download to get full document.

View again

of 18
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.
Information
Category:

Business

Publish on:

Views: 18 | Pages: 18

Extension: PDF | Download: 0

Share
Tags
Transcript
     Απ τον ςυγγραφϋα ςτον αναγνςτη:   Η πορεύα προσ την ανανϋωςη τησ θεωρύασ τησ λογοτεχνύασ ςτα τϋλη τησ δεκαετύασ του 1960.    ΑΡΙ΢ΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙ΢ΣΗΜΙΟ ΘΕ΢΢ΑΛΟΝΙΚΗ΢   ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ERASMUS MUNDUS «ΕΤΡΩΠΑΪΚΕ΢  ΛΟΓΟΣΕΧΝΙΕ΢ ΚΑΙ ΠΟΛΙΣΙ΢ΜΟΙ»   Θεςςαλονύκη 2014    2  Όνομα:   Μαριϊνθη Βουρτςϊκη    ΑΕΜ:  100080 Κωδικσ μαθόματοσ:   Γ΢Γ 641    Χειμεριν εξϊμηνο 2013 –  2014  3 Πύνακασ περιεχομϋνων   Ειςαγωγό  ......................................................................................................................... 4 Η προετοιμαςύα για τον επερχμενο «Θϊνατο του ςυγγραφϋα  »..................................... 5 Ο θϊνατοσ του ςυγγραφϋα   .............................................................................................. 7  Απ το θϊνατο ςτον οριςμ τησ ςυγγραφικόσ ιδιτητασ  ................................................ 11 Επύλογοσ: η θεωρύα τησ πρςληψησ .................................................................................15 Βιβλιογραφύα................................................................................................................. ...17    4 Ειςαγωγό   ΢ε αναζότηςη των ςυνθηκν εκεύνων που οδόγηςαν ςε μια νϋα εποχό ςτη μεταπολεμικό λογοτεχνικό κριτικό και εξόσ, θα πρϋπει ςύγουρα να ανατρϋξουμε ςε ϋνα πρςωπο, τον Ferdinand de Saussure , που με το ϋργο του 1916,  Μαθόματα γενικόσ γλωςςολογύασ  , επηρϋαςε μια ολκληρη γενιϊ θεωρητικν και ςυγγραφϋων που ονομϊςτηκαν δομιςτϋσ. ΢τα πριμα ϋργα τουσ τησ δεκαετύασ του 195 0, οι Roland Barthes, Gérard Genette, Tzvetan Todorov, Julia Kristeva ανϊμεςα ςε ϊλλουσ , επιχεύρηςαν να εφαρμςουν τισ ιδϋεσ του Saussure ςε διϊφορεσ γνωςτικϋσ περιοχϋσ, πωσ η ςημειωτικό, η ποιητικό τησ αφόγηςησ και τησ θεωρύασ του λγου. Σα ζητόματα που βρύςκονταν ςτο επύκεντρο του ενδιαφϋροντσ τουσ όταν η κατϊργηςη των ςτεγανν ανϊμεςα ςτην υψηλό και τη λαώκό κουλτορα, η απκλιςη απ τισ αντιλόψεισ τησ ουμανιςτικόσ κριτικόσ του Διαφωτιςμο, την πύςτη ςτο ορθ λγο και τη λογοκεντρικό ςκϋψη, η εναντύωςη ςτη μιμητικό κριτικό, η αντύληψη τησ λογοτεχνύασ ωσ μϋςου επικοινωνύασ του ςυγγραφϋα με το κοιν με ϋνα ςυγκεκριμϋνο ςςτημα κωδύκων , και η πύςτη ςτον ενεργ ρλο του αναγνςτη.   Με το τελευταύο θα αςχοληθεύ περιςςτερο και θα το πϊει ϋνα βόμα παραπϋρα ο μεταδομιςμσ. ΢υμφωνντασ με τουσ δομιςτϋσ που ςτρϊφηκαν κατϊ των παραδεδομϋνων ουμανιςτικν αρχν, οι μεταδομιςτϋσ εξαπϋλυςαν   οξτατη κριτικό ςτην πανύςχυρη   ϋωσ ττε   «υποκειμενικό αρχό», το ςυγγραφϋα. Σον καθαύρεςαν   απ τον θρνο του ωσ απλυτησ πηγόσ του εκϊςτοτε ϋργου και τη θϋςη του κατϋλαβαν   το ύδιο το κεύμενο, ο λγοσ ( discourse) δηλαδό, και ο αναγνςτησ. ΢την ενύςχυςη των   πεποιθόςεων των δο ρευμϊτων, ςυνϋβαλε εξύςου   η καλλιϋργεια του Νϋου Μυθιςτορόματοσ ( Nouveau Roman ) που, με αφετηρύα τη Γαλλύα    το 1950, διϋδωςε ςε λη την Ευρπη την αντικειμενικό υπςταςη τησ λογοτεχνικόσ πραγματικτητασ, τουσ ιμπρεςιονιςτικϊ καταςκευαςμϋνουσ χαρακτόρεσ, την αναιτιδη ςχϋςη των επειςοδύων και την πλοκό με επύκεντρο κϊποιο γρύφο. ΢τη νϋα αυτό αιςθητικό δεν ϋχει πια θϋςη ο ςυγγραφϋασ - θεσ και ο παντογνςτησ αφηγητόσ που ριζαν ςτη ρεαλιςτικό γραφό του 19 ου   αι. λεσ τισ παραμϋτρουσ ενσ ϋργου.   Πρτοσ λοιπν, ο Roland Barthes, ο οπούοσ ακολοθηςε τη μεταδομιςτικό ςκϋψη   απ τη δεκαετύα του ’60, και ϋπειτα ο μεταδομιςτόσ Michel Foucault , όταν αυτού που ανόγγειλαν ελαφρσ μελοδραματικϊ, το θϊνατο του ςυγγραφϋα    ςτα ϋργα τουσ «Ο θϊνατοσ του ςυγγραφϋα» (1968) 1   και «  What is an author?» (1969) 2   αντύςτοιχα. Ο R. Barthes αναγεύρει θεμελιδη ερωτόματα για την ερμηνεύα και εκτύμηςη τησ λογοτεχνύασ, αμφιςβητεύ τη φςη του λογοτεχνικο λγου και των κριτικν λογοτεχνύασ, αναθεωρεύ τον τρπο με τον οπούο 1   Roland Barthes, “ The death of the author ”   ςτον   τόμο   Image, Music, Text,  1977 / Εικόνα   –    Μουςική   –    Κείμενο , Πλζκρον , Ακινα  1988. [Πρτα ςτα αγγλά ςτο περ.  Aspen,  1967 α ςτα γαλλά ωσ “ La mort d ’ auteur ” ςτο περ. ΜΑΝΤΕΙΑ , V, 1968.] 2  Michel Foucault , “ Qu ’ est-ce qu ’ un auteur ?”, δάλεξθ ςτο Κολλζγο τθσ Γαλλίασ το 1969, αγγλ . μτρ . “What is an author?” ςτο   Language, Counter-Memory, Practise: Selected Essays and Interviews , Cornell University Press, Ithaca, 1977.  5 αντιλαμβανμαςτε τη λειτουργύα του κειμϋνου, ανατρϋπει τισ παραδοςιακϋσ αρχϋσ που αφορον ςτην πρωτεουςα θϋςη του προςπου ϋναντι του κειμϋνου και προκαλεύ αμφιλεγμενεσ αντιδρϊςεισ για τη φςη και τη θϋςη του λογοτεχνικο ϋργου. Ο M. Foucault, απ την ϊλλη, ξαναφϋρνει ςτη θεωρύα τησ λογοτεχνύασ το ερτημα περύ ςυγγραφικόσ ταυττητασ και τη ςχϋςη τησ με την ιςτορύα. Σο περιεχμενο των δο αυτν ϋργων, οι ϋννοιεσ που ειςϊγουν, οι ομοιτητεσ και οι διαφορϋσ τουσ, καθσ και η ςγκριςό τουσ με   μεταγενϋςτερεσ θεωρύεσ, αλλϊ και   πρωιμτερα ϋργα του Barthes που ετούμαςαν το δρμο για το τϋλοσ του ςυγγραφϋα    και την ανϊδειξη   του αναγνςτη, θα εξεταςτον ςτην παροςα εργαςύα.   Η προετοιμαςύα για τον επερχμενο «Θϊνατο του ςυγγραφϋα»   Η ςλληψη τησ ιδϋασ του τϋλουσ τησ αντιπροςπευςησ ςε ,τι αφορϊ ϋνα ϋργο, ό καλτερα, του τϋλουσ τησ ςνδεςησ ενσ προςπου με τη δημιουργύα και την   πρςληψη   ενσ ϋργου, δεν όταν κϊτι καινοτμο απ την πλευρϊ του δομιςμο. Ήδη οι Ρςοι φορμαλιςτϋσ και η Νϋα Κριτικό εύχαν   προτεύνει πριν απ τον Barthes την εξϊλειψη του ςυγγραφϋα ϋναντι τησ αξύασ του κειμϋνου και τησ ύδιασ τησ γλςςασ, πρϊγμα    που εύχε ςκοπ να ελαφρνει τη λογοτεχνύα απ   κϊθε εύδουσ περιττϊ εξω - κειμενικϊ ςτοιχεύα.   Ο Mikhail Bakhtin όδη απ τη δεκαετύα του 192 0 εύχε αναπτξει κϊποιεσ ιδϋεσ ςχετικϊ με τη λογοτεχνικό γλςςα και τη ςημαςύα τησ διακειμενικτητασ ςε ϋνα ϋργο, ωσ ςτοιχεύο πολυφωνύασ («ετερογλωςςύα»). 3   Ο  Jean-Paul Sartre επύςησ, ϋχει αναπτξει οριςμϋνεσ ιδϋεσ για το «Σι εύναι λογοτεχνύα;» 4 , εκφρϊζοντασ την ϊποψη   τι οι ςυγγραφεύσ θα ϋπρεπε να δημιουργον με βϊςη τισ εκϊςτοτε ανϊγκεσ τησ κοινωνύασ και ακμα  , τι   τα γραπτϊ δεν ϋχουν καμιϊ αξύα μϋχρι να ζωντανϋψουν ςτο μυαλ του αναγνςτη.   Με αυτ το υπβαθρο και με ςαφεύσ μαρξιςτικϋσ, φαινομενολογικϋσ και δομιςτικϋσ επιρροϋσ 5 , ο Barthes αναπτςςει για πρτη φορϊ την προβληματικό του πϊνω ςτο θϋμα    τησ αντιπροςπευςησ ςτη λογοτεχνύα  , το 1960   με   το «Λογοτϋχνεσ και ΢υγγραφεύσ» (“É crivains et Écrivants ”) 6 . ΢το κεύμενο γύνεται ο διαχωριςμσ των λογοτεχνν απ τουσ ςυγγραφεύσ με βϊςη γλωςςολογικϊ κριτόρια και προσ το τϋλοσ διαπιςτνεται η παρξη του υβριδύου λογοτϋχνη - ςυγγραφϋα    τη δεκαετύα του ‘60 . Πιο αναλυτικϊ, ο Barthes ξεκινϊ το δοκύμι του με μια μικρό ιςτορικό αναδρομό ςχετικϊ με το λογοτεχνικ λγο ( discours littéraire ) και το 3  Mikhail Bakhtin,  Ζητήματα τησ ποιητικήσ του Ντοςτογιζφςκι , 1929 α  Δοκίμια ποιητικήσ , 1979, που περλαμβάνουν δοίμα περί ποθτισ α αςκθτισ τθσ λογοτεχνίασ από το 1934 ζωσ το 1941.   4  Jean-Paul Sartre, What is literature?  , 1949. Ο τίτλοσ του δομίου παραπζμπε ζντονα ςτο   “ What is an author ?” του M. Foucault. 5   Ο   δαεμενζσ   αναορζσ   του  Barthes περλαμβάνουν   εδ   τουσ  Barnave, Fourier, Molière, Kafka, Rimbaud, Valèry, Lévi-Strauss. 6  Roland Barthes , “É crivains et Écrivants ” ςτο    Arguments , 1960 [ μτ . ςτα   ελλθνά    Έλλθ   Μποτονάθ   ςτο   περ .  Σπείρα , 2, 2 (1975), ς . 111-118].
Related Search
Similar documents
View more...
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks